Osmanlı-Rus savaşı (1877-1878 )

Osmanlı-Rus savaşı (1877-1878 )

(Bu savaşa 93 Harbide denilmektedir)

Rusya'nın Kırım Savaşı'nda yenilmesi üzerine, Osmanlı Devleti üzerindeki emellerine bir süre set çekildi. Ancak 1870 yılında İtalyan, 1871 yılında Alman birliğinin kurulması, Avrupa güçler dengesinin bozulmasına ve Rusların harekete geçmesine yol açtı. Bu arada Balkanlar da büyük bir siyasi bunalımın içinde bulunuyordu. Balkan karışıklıklarının arkasındaki gerçek Panslavizm hareketi ve bu hareketin Rusya tarafından desteklenmesi idi. Panslavizm hareketinin amacı bütün Slav halklarının Rusya'nın liderliği altında birleştiriImesiydi. Rusya Panislavizm

hareketini amaçları için iyi bir araç olarak görüyordu. Rusya'nın çalışmaları sonucunda Bosna - Hersek, Bulgar, Sırp ve Karadağ ayaklanmaları çıktı.

Rusya'nın bu soruna müdahelesini engellemek amacıyla, Avrupa devletleri, İngiltere’nin önerisiyle Balkan sorununun devletlerarası bir konferansta ele alınmasını kabul ettiler. 23 Aralık 1876'da İstanbul'da toplanan konferansa 1856 Paris Antlaşması'na katılmış olan devletlerin temsilcileri katıldı.

Aynı gün Meşrutiyet ilan edildi. Osmanlı yönetimi bundan böyle Osmanlı halkının dilek ve şikayetlerini Meclis-i Mebusan'da dile getirebileceklerini, bu yüzden konferansın toplanmasına gerek kalmadığını ifade etmek istiyordu. Bu durum konferans üzerinde etkili olmadı.

Osmanlı Devleti, İstanbul ve daha sonra toplanan Londra Konferansının kararlarını kabul etmeyince Rusya savaş ilan etti.

Savaşın Başlaması

Savaş 1877'de Rus ordularının batıdan ve doğudan Osmanlı topraklarına saldırmasıyla başladı. Rusların Çatalca önlerine kadar gelmesi üzerine Osmanlı yönetimi barış istedi. Ruslarla 1878'de Ayastefanos Antlaşması yapıldı. savaş sırasında Meclis-i Mebusanda saraya ve hükümete ağır eleştiriler yöneltildi. II. Abdülhamit bunun üzerine Anayasayı askıya alacak ve Meclis-i Mebusan'ı kapattı.

Ayastefanos Antaşmasıyla Rus himayesinde büyük bir Bulgaristan krallığının kurulması İngiltere ve Avusturya'nın işine gelmedi. Yeniden çıkacak bir savaşı göze alamayan Rusya Berlin Antlaşmasını imzalamak zorunda  kaldı. (1878).

Not: Ayastefanos Antlaşması, Osmanlı Tarihinde uygulanmayan ilk antlaşmadır. (Diğeri Sevr Antlaşması.)

Antlaşmaya göre;

-Ayastefanos Antlaşması ile kurulan büyük Bulgaristan üç bölgeye ayrıldı;

a)Birinci bölgede Osmanlı Devleti  vergi ile bağlı, muhtar bir Bulgaristan Prensliği kurulacak, prens hali tarafından seçilecekti.

b)İkinci bölge, Doğu Rumeli adayı, Osmanlı Devleti'ne bırakıldı. Bölgeyi padişah tarafından atanacak  Hıristiyan bir vali yönetecekti.

c)Üçüncü bölge Makedonya olup ıslahat yapılmak şartıyla Osmanlı Devleti'ne bırakılacaktı.

-Sırbistan, Karadağ ve Romanya bağımsızlık kazandı.

-Bosna - Hersek, Osmanlı toprağı sayılacak; fakat Avusturya tarafından idare edilecekti.

-Kars, Ardahan, Batum Rusya'ya verildi. Doğubayezit Osmanlılarda. kaldı.

-Ermenilerin oturdukları yerlerde ıslahat yapılması kararlaştırıldı.

Not : Ermenilerle ilgili bir madde ile kez bu antlaşmada yer almıştır.

Berlin Antlaşması, Balkan sorununu çözemediği gibi, ona yeni unsurla ilave ederek çözümünü daha zor hal getirdi.

Bu anlaşma ile Avrupa devletle Osmanlı Devleti’nin toprak bütünlüğünü  koruma politikalarını terk ediyor, Osmanlı topraklarını paylaşma dönemi başlıyordu.

Bu gelişmeler, Osmanlı dış politikasında Önemli değişikliklere neden oldu. Osmanlı - İngiliz ilişkilerinin soğuk bir döneme girmesiyle Türk - AIman yakınlaşması başladı.